تورم مرداد به ۴ درصد رسید؛ چشم‌انداز کاهش تورم نقطه‌به‌نقطه در ماه‌های آینده

رئیس‌کل بانک مرکزی در نشست با اعضای مجمع کارآفرینان ایران، تازه‌ترین آمارهای تورمی و پولی کشور را اعلام کرد و از برنامه‌های بانک مرکزی برای مدیریت بازار ارز و حمایت از تولید خبر داد. بر اساس گفته‌های عبدالناصر همتی، تورم ماهانه مردادماه حدود ۴ درصد بوده و رشد نقدینگی در محدوده ۵۵ تا ۵۶ درصد تثبیت شده است.

با این ارقام، نرخ تورم نقطه‌به‌نقطه در مردادماه به ۸۴.۹ درصد رسیده است که نشان‌دهنده کاهش شتاب تورم نسبت به ماه‌های گذشته است. همتی تاکید کرد اگر تورم ماهانه در ماه‌های آینده در همین سطح یا پایین‌تر حفظ شود، امکان کاهش تورم نقطه‌به‌نقطه برای نخستین بار پس از مدت‌ها فراهم خواهد شد. البته تحقق این هدف به تحولات بازار ارز و میزان انتقال نوسانات ارزی به قیمت‌های عمومی بستگی دارد.

عوامل موثر بر تورم و نقدینگی

رئیس‌کل بانک مرکزی به شرایط اقتصادی کشور اشاره کرد و گفت که تورم مزمن در ماه‌های اخیر عمدتاً ناشی از شوک‌های سیاسی و ژئوپلیتیک بوده است. این شرایط شامل حملات نظامی، محاصره دریایی، اختلال در واردات، افزایش هزینه‌های حمل‌ونقل و جهش نرخ ارز بوده که باعث افزایش انتظارات تورمی شده است. در بهار امسال، تورم ماهانه به ۷ تا ۸.۵ درصد نیز رسید اما در تیرماه با کاهش تنش‌ها، این رقم به ۳.۶ درصد کاهش یافت.

در کنار این عوامل، رشد بالای نقدینگی و کسری بودجه نیز به عنوان عوامل ساختاری تورم باقی مانده‌اند که بدون مهار آن‌ها، کاهش پایدار تورم ممکن نیست. همتی اعلام کرد که روند رشد نقدینگی در ماه‌های اخیر تثبیت شده و انتظار می‌رود در آینده کاهش یابد.

چشم‌انداز تورم در شهریور

با فرض ثبات شرایط فعلی، پیش‌بینی می‌شود تورم ماهانه در شهریور نیز حدود ۴ درصد یا کمتر باشد که در این صورت نرخ تورم نقطه‌به‌نقطه برای نخستین بار طی چند ماه گذشته کاهش خواهد یافت. با این حال، نرخ ماهانه ۴ درصد همچنان نشان‌دهنده رشد سریع قیمت‌ها است و اگر این روند ادامه یابد، تورم نقطه‌به‌نقطه تا پایان سال به حدود ۶۰ درصد خواهد رسید.

همتی هشدار داد که اگر محاصره اقتصادی ادامه یابد و ذخایر ارزی بانک مرکزی کاهش یابد، اقتصاد در معرض شوک ارزی قرار خواهد گرفت که می‌تواند باعث جهش نرخ ارز و افزایش مجدد تورم شود. بنابراین، پایداری روند کاهش تورم به تفاهم سیاسی، کاهش ریسک‌های خارجی و تامین پایدار ارز وابسته است.

وضعیت منابع ارزی و حمایت از تولید

رئیس‌کل بانک مرکزی اعلام کرد که از ابتدای سال تاکنون به طور میانگین روزانه ۱۷۵ میلیون دلار ارز تامین شده است و برنامه‌ریزی برای تامین ۲۰ میلیارد دلار ارز مورد نیاز صنعت تا پایان سال در جریان است. ذخایر ارزی از بهمن‌ماه سال گذشته تقویت شده و تامین ارز کالاهای اساسی، دارو و بخش تولید بدون وقفه ادامه دارد.

همچنین، ۷۰۰ همت منابع مالی از طریق ابزارهای تامین مالی زنجیره‌ای و بدون اتکا به چاپ پول برای بخش تولید اختصاص یافته است. بانک مرکزی تلاش می‌کند روند صادرات و بازگشت ارز را تسهیل کند و سازوکارهایی مانند توافق مستقیم میان واردکننده و صادرکننده را ایجاد کرده است.

اهمیت شفافیت آماری

همتی بر لزوم شفافیت و انتشار به موقع آمارهای اقتصادی تاکید کرد و گفت که این امر برای سلامت اقتصاد و اعتماد عمومی ضروری است. انتشار دقیق و به‌موقع داده‌ها به فعالان اقتصادی و مردم امکان تصمیم‌گیری آگاهانه می‌دهد و از فضای ابهام و شایعه جلوگیری می‌کند. در ماه‌های اخیر، آمارهای رسمی با تاخیر منتشر شده‌اند که می‌تواند باعث نوسانات غیرضروری در بازارها شود.